انویدیا روز ۱۳ اکتبر ۲۰۲۶ (۲۱ مهر ۱۴۰۵) پیش از عرضه‌ی لپ‌تاپ‌های RTX Spark، مجموعه‌ای از نرم‌افزارها و مدل‌های تازه را برای اجرای هوش مصنوعی روی خودِ کامپیوتر معرفی کرد. مهم‌ترینشان مدلِ متن‌بازِ Nemotron 3.5 Bolt است که ۱۵ اکتبر (۲۳ مهر) منتشر می‌شود. خودِ لپ‌تاپ‌ها روزِ ۱۶ اکتبر (۲۴ مهر) به بازار می‌آیند.
RTX Spark چیست؟
RTX Spark نامِ پلتفرمِ تازه‌ی انویدیا و مایکروسافت برای لپ‌تاپ‌های سبک است. به گفته‌ی انویدیا، هر لپ‌تاپ یک «ابرتراشه» دارد که تا ۱۲۸ گیگابایت حافظه‌ی یکپارچه (مشترک میانِ پردازنده و کارتِ گرافیک) و تا یک پتافلاپ توانِ پردازشِ هوش مصنوعی می‌دهد. این یعنی مدل‌های زبانیِ نسبتاً بزرگ را می‌شود بدونِ اینترنت و بدونِ سرورِ ابری، روی خودِ لپ‌تاپ اجرا کرد. به گزارش‌ها، سازنده‌هایی مثلِ ایسوس، دل، اچ‌پی، لنوو، ایسر و مایکروسافت لپ‌تاپ‌هایی با این تراشه می‌سازند.
Nemotron 3.5 Bolt: مدلِ متن‌باز برای ایجنتِ شخصی
انویدیا دو مدلِ تازه از خانواده‌ی Nemotron معرفی کرده است:
- Nemotron 3.5 Bolt 74B-A9B: مدلی با ۷۴ میلیارد پارامتر که در هر لحظه فقط ۹ میلیاردِ آن کار می‌کند (معماریِ «ترکیبِ متخصص‌ها» یا MoE). با فشرده‌سازیِ ۲ بیتی در ۲۴ گیگابایت جا می‌شود و برای ایجنت‌های شخصیِ همیشه‌روشن ساخته شده: برنامه‌نویسی، پژوهش، زیرِ نظر گرفتنِ کارها و کار با ابزارها. انویدیا می‌گوید کاملاً متن‌باز است: هم وزن‌ها، هم داده‌های آموزش و هم روشِ ساخت. انتشار: ۱۵ اکتبر.
- Nemotron 3.5 Bolt E4B: مدلی کوچک، حدودِ ۴ گیگابایت، برای شخصیت‌های گفت‌وگوکننده در بازی‌ها. انتشار: ۲۳ اکتبر (۱ آبان)، همراه با امکانِ امتحان در یک مودِ بازیِ Skyrim.
مدلِ بزرگ از روزِ اول با ابزارهای رایجِ اجرای محلی مثلِ llama.cpp، Ollama، LM Studio، vLLM و Unsloth کار می‌کند.
ابزارهای تازه برای اجرای مدل روی کامپیوتر
کنارِ مدل‌ها، انویدیا چند ابزار هم عرضه کرده که اجرای هوش مصنوعیِ محلی را ساده‌تر می‌کنند:
- Llama Windows: برنامه‌ای با ظاهرِ گرافیکی برای ویندوز که بدونِ خطِ فرمان، مدل‌ها را دانلود و اجرا می‌کند.
- PAIR: «مسیریابِ شخصیِ هوش مصنوعی» که از حالتِ آزمایشی بیرون آمده، رایگان و متن‌باز است و کارِ هوش مصنوعی را میانِ چند دستگاهِ داخلِ شبکه‌ی خانه پخش می‌کند. روی ویندوز، لینوکس و مک کار می‌کند.
- Switchyard: کتابخانه‌ای متن‌باز که تصمیم می‌گیرد هر سؤال را مدلِ محلی جواب دهد یا مدلِ ابری.
- DLSS 5: فناوریِ بهترکردنِ تصویرِ بازی‌ها که روی RTX Spark عرضه می‌شود و نسخه‌ای دو برابر سریع‌تر دارد.
انویدیا همچنین گفته فتوشاپ و پریمیر در نسخه‌ی آزمایشی بهینه‌سازیِ هوش مصنوعی برای این لپ‌تاپ‌ها گرفته‌اند و ComfyUI، ابزارِ محبوبِ ساختِ عکس و ویدیو، گره‌های تازه برای افزایشِ فریمِ ویدیو دارد.
این خبر برای کاربرِ فارسی‌زبان چه معنایی دارد؟
هوش مصنوعیِ محلی دو مزیتِ بزرگ دارد: اطلاعاتِ شما از کامپیوترتان بیرون نمی‌رود، و با قطعیِ اینترنت هم کار می‌کند. برای همین این خبر برای کاربرِ ایرانی جذاب است. ولی باید واقع‌بین بود: لپ‌تاپ‌های RTX Spark گران‌اند و رسماً در ایران فروخته نمی‌شوند، و مدل‌های محلی هنوز به پای قوی‌ترین مدل‌های ابری نمی‌رسند. خبرِ خوب این است که خودِ مدلِ Nemotron 3.5 Bolt متن‌باز است و روی هر کامپیوتری با حافظه‌ی کافی (حدودِ ۲۴ گیگابایت) اجرا می‌شود. نمونه‌ی دیگری از این روند را در خبرِ Foresight گوگل که بدونِ اینترنت کار می‌کند دیدیم.
اگر کامپیوترِ قوی ندارید، در هوش‌نو می‌توانید بدونِ هیچ نصبی، به فارسی با مدل‌های قوی مثلِ GPT، Claude، Gemini، DeepSeek و Qwen گفت‌وگو کنید، عکس و ویدیو بسازید و با Suno موسیقی بسازید. برای آشنایی با مدل‌های متن‌بازِ چینی، معرفیِ هوش مصنوعی‌های چینی مثلِ DeepSeek و Qwen را بخوانید. همه‌ی امکانات در ابزارهای هوش‌نو است.
سؤالات متداول
لپ‌تاپ‌های RTX Spark کی عرضه می‌شوند؟
روزِ ۱۶ اکتبر ۲۰۲۶ (۲۴ مهر ۱۴۰۵).
Nemotron 3.5 Bolt رایگان است؟
بله. انویدیا می‌گوید مدلِ 74B کاملاً متن‌باز است، همراه با وزن‌ها و داده‌های آموزش.
برای اجرای Nemotron 3.5 Bolt چه سخت‌افزاری لازم است؟
نسخه‌ی فشرده‌ی آن حدودِ ۲۴ گیگابایت حافظه می‌خواهد؛ مدلِ کوچکِ E4B حدودِ ۴ گیگابایت.
