شرکت OpenAI در رویداد DevDay (سه‌شنبه ۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، برابر ۷ مهر) مدل تازه‌ی «GPT-6.1 Sol» را معرفی کرد؛ مدلی که طبق گفته‌ی این شرکت در کارهای عاملی، برنامه‌نویسی و کارهای حرفه‌ای به قوی‌ترین مدلشان یعنی GPT-6 Astra نزدیک است، ولی هزینه‌ی API آن فقط یک‌پنجمِ Astra است. قیمت هر یک میلیون توکن ورودی ۲ دلار و خروجی ۱۰ دلار اعلام شده است.
GPT-6.1 Sol دقیقاً چیست؟
Sol نسخه‌ی ارزان‌تر و سریع‌تر خانواده‌ی GPT-6 است. هدفِ OpenAI این بود که کسی که برای کارهای روزمره و برنامه‌نویسی به Astra نیاز دارد، بتواند با هزینه‌ی خیلی کمتر به نتیجه‌ای نزدیک برسد. چند نکته‌ی مهم:
- پنجره‌ی متن ۱ میلیون توکنی و سقف خروجی ۱۲۸ هزار توکن.
- قیمت API: ۲ دلار برای هر میلیون توکن ورودی، ۱۰ دلار برای خروجی، و ۰٫۱۰ دلار برای ورودیِ ذخیره‌شده (کش)؛ یعنی ۹۵ درصد ارزان‌تر از ورودیِ معمولی.
- دسترسی: هم‌اکنون در API و در ChatGPT برای پلن‌های Plus، Pro، Business و Enterprise در دسترس است. نسخه‌های «Ultrafast» (فوق‌سریع) هنوز «به‌زودی» هستند.
مقایسه‌ی هزینه و کیفیت
مؤسسه‌ی Artificial Analysis در شاخص هوش خود به Sol نمره‌ی ۵۲ داده و به Claude Opus 5.5 نمره‌ی ۵۸. اما هزینه‌ی انجام یک کارِ نمونه با Sol حدود ۰٫۷۲ دلار و با Opus حدود ۵٫۹۸ دلار برآورد شده است. یعنی Sol کمی ضعیف‌تر است ولی چند برابر ارزان‌تر. این اعداد از منبع‌های بیرونی‌اند و نباید آن‌ها را حکمِ نهایی دانست؛ بسته به نوع کار نتیجه فرق می‌کند.
| مدل | ورودی (هر ۱ میلیون توکن) | خروجی (هر ۱ میلیون توکن) |
|---|---|---|
| GPT-6.1 Sol | ۲ دلار | ۱۰ دلار |
| Gemini 4 Argon (قیمت مقدماتی) | ۲ دلار | ۱۰ دلار |
| Claude Sonnet 5.5 | ۲ دلار | ۱۰ دلار |
جالب است که سه شرکتِ بزرگ در یک هفته به یک قیمتِ ورودیِ یکسان رسیدند؛ نشانه‌ی اینکه رقابت روی «هوش به‌ازای هزینه» داغ شده است.
این خبر برای کاربر فارسی‌زبان یعنی چه؟
اگر فقط چت می‌کنید، شاید تفاوت را فوراً حس نکنید؛ اما این رقابتِ قیمتی در عمل یعنی ابزارهای ساخته‌شده روی این مدل‌ها ارزان‌تر می‌شوند و سقف توانایی در مدل‌های میان‌رده بالاتر می‌رود. برای کسب‌وکارهایی که خدمات خود را روی API می‌سازند، کاهشِ هزینه‌ی هر کار مهم‌ترین بخشِ خبر است. برای کاربر عادی هم این یعنی دسترسی به مدل‌های قوی‌تر با سقفِ مصرفِ بالاتر در پلن‌های معمولی.
چطور مدل‌های هوش مصنوعی را امتحان کنید؟
در هوش‌نو می‌توانید با مدل‌های GPT، Claude، Gemini، DeepSeek، Qwen و Kimi گفت‌وگو کنید و پاسخ‌ها را کنار هم بسنجید؛ فهرستِ کاملِ مدل‌ها و ابزارها در ابزارهای هوش‌نو آمده است. اگر تازه شروع کرده‌اید، مقاله‌ی نحوه پرامپت‌نویسی اصولی در ChatGPT و مقایسه‌ی سایت‌های چت با هوش مصنوعی نقطه‌ی شروعِ خوبی‌اند. هر مدلی که در هوش‌نو در دسترس باشد در همان بخشِ چت دیده می‌شود.
نکته‌هایی که باید بدانید
- اعدادِ عملکرد را خودِ شرکت‌ها یا مؤسسه‌های بیرونی منتشر کرده‌اند و روی کارهای شما ممکن است فرق کند.
- قیمتِ API ربطی به قیمتِ اشتراکِ ChatGPT ندارد؛ این دو جداگانه محاسبه می‌شوند.
- نسخه‌های Ultrafast با قیمتِ بسیار بالاتر عرضه می‌شوند (برای Astra شش برابرِ قیمتِ معمول) و برای کارهای فوری‌اند، نه مصرفِ عادی.
سؤالات متداول
GPT-6.1 Sol با GPT-6 Astra چه فرقی دارد؟
Astra قوی‌ترین مدل OpenAI است و Sol نسخه‌ی ارزان‌تری که در کارهای عاملی و برنامه‌نویسی به آن نزدیک می‌شود. قیمتِ API در Sol یک‌پنجم است.
قیمت GPT-6.1 Sol چقدر است؟
در API هر یک میلیون توکن ورودی ۲ دلار، خروجی ۱۰ دلار و ورودیِ کش‌شده ۰٫۱۰ دلار است.
آیا Sol در ChatGPT هم هست؟
بله، طبق اعلام‌ها برای پلن‌های Plus، Pro، Business و Enterprise در دسترس است.
آیا برای استفاده از Sol باید حتماً API بگیرم؟
خیر. API فقط برای برنامه‌نویسان و کسب‌وکارهاست. کاربر عادی می‌تواند از راه چت از مدل‌ها استفاده کند.
